Francine van Erp, Loes Stikvoort-van der Boog, Marlies de Graaf
Jaargang 2025
, volume 10
Twee neonaten presenteerden zich kort na de geboorte met transiënte abdominale teleangiëctasieën. Deze relatief nieuwe en nog relatief onbekende aandoening is doorgaans benigne. Zonder bijkomende symptomen wordt een afwachtend beleid geadviseerd. Bij afwijkingen in anamnese of lichamelijk onderzoek is echter verwijzing naar de kinderarts en aanvullend abdominaal beeldvormend onderzoek aangewezen.
Transiënte periumbilicale teleangiëctasieën zijn voor het eerst in 2017 beschreven. Wij rapporteren twee gezonde pasgeborenen met dit doorgaans benigne en voorbijgaande huidbeeld en geven een overzicht van in de literatuur gerapporteerde casussen.
Casus 1
Een 10 dagen oude jongen werd door de kinderarts verwezen naar de dermatoloog wegens roodheid rondom de navel, ontstaan enkele dagen postpartum (afbeelding 1). De neonaat was à terme geboren zonder complicaties. Er waren geen systemische symptomen of tekenen van infectie. Defecatie en gewichtstoename waren normaal. Bij lichamelijk onderzoek werd een onscherp begrensd rood-paars reticulair erytheem gezien, bestaande uit bilaterale, symmetrische teleangiëctasieën op het abdomen. Er was enige abdominale distensie, zonder andere afwijkingen. Bloedbeeld en trombocyten waren normaal. Na acht weken vervaagde het erytheem spontaan (afbeelding 2a) en bij controle na 6 maanden was de huidafwijking niet meer zichtbaar (afbeelding 2b).
Casus 2
Een 2 weken oud meisje presenteerde zich op het consultatiebureau met asymmetrische teleangiëctasieën op de buik (afbeelding 3). De zichtbaarheid van de huidafwijkingen varieerde en was temperatuurafhankelijk, hetgeen een vasculaire oorsprong suggereerde. De zwangerschap verliep ongecompliceerd en het kind werd à terme geboren. Er werden geen andere klinische afwijkingen vastgesteld en er werd geen aanvullend onderzoek verricht. De ontwikkeling en groei van het meisje waren normaal. Na drie maanden follow-up waren de teleangiëctasieën nagenoeg volledig verdwenen.
Beschouwing
Voorbijgaand periumbilicaal erytheem werd voor het eerst in 2017 in drie gevallen beschreven door Peterman et al. [1] Zij suggereerden dat het erytheem een reactie zou kunnen zijn op het loslaten van de navelstreng, leidend tot cytokineafgifte met inflammatie en vasodilatatie.
In 2021 publiceerden Juzot et al. een case series van 20 neonaten met symmetrische abdominale teleangiëctasieën en introduceerden de term ‘transient abdominal telangiectasia of the newborn’. [2] Hun hypothese was dat een verhoogde intra-abdominale druk een verstoring van de veneuze afvloed veroorzaakt, resulterend in teleangiëctasieën. Cutrone et al. rapporteerden vervolgens vier aanvullende casussen. [3] In al deze gevallen werd het erytheem gerelateerd aan milde voorbijgaande abdominale distensie van onbekende oorzaak. Later werden nog twee Nederlandse casus beschreven met respectievelijk voorbijgaand erytheem en teleangiëctasieën, eveneens zonder onderliggende pathologie. [4,5] Een overzicht van de eerder gepubliceerde casuïstiek is weergegeven in tabel 1.
In de differentiaaldiagnostiek van abdominale teleangiëctasieën of periumbilicaal erytheem moeten meerdere alternatieve diagnosen worden overwogen. Het bilaterale karakter, het niet aanwezig zijn bij de geboorte, het ontbreken van groei of toename van de afwijking en het snelle herstel pleiten tegen een vasculaire anomalie, zoals een capillaire malformatie of infantiel hemangioom. Infecties werden in onze twee casus uitgesloten, maar bij klinische tekenen hiervan moet een navelstompinfectie worden overwogen. Externe oorzaken, zoals trauma of kindermishandeling, dienen te worden uitgesloten via anamnese en zo nodig aanvullende beeldvorming. In twee gepubliceerde gevallen werd een onderliggende comorbiditeit vastgesteld: de ziekte van Hirschsprung en een abdominaal rabdomyosarcoom. [2] Deze casus illustreren het belang van een grondige anamnese, lichamelijk onderzoek en, indien geïndiceerd, abdominaal beeldvormend onderzoek, vooral bij (abnormale) abdominale distensie, voedings- of defecatieproblemen.
Conclusie
Voor dermatologen is het van belang transiënte abdominale teleangiëctasieën bij de neonaat te herkennen en juist te diagnosticeren. Ondanks dat dit huidbeeld van voorbijgaande en doorgaans benigne aard is, is de exacte oorzaak en de relatie met abdominale distensie of navelstrengloslating onduidelijk. Bij afwezigheid van bijkomende symptomen is een expectatief beleid gerechtvaardigd. In het geval van aanwijzingen voor (abnormale) abdominale distensie, voedings- of defecatieproblemen, is verwijzing naar de kinderarts en aanvullend beeldvormend onderzoek aangewezen.
Dit artikel is eerder internationaal gepubliceerd: van Erp FC, Stikvoort L, de Graaf M. Transient abdominal telangiectasia of the newborn: two new cases and review of the literature. Eur J Pediat Dermatol. 2025;35(2):76-8.
Gemelde (financiële) belangenverstrengeling
Geen
Literatuur
1. Peterman CM, Morley KW, Tan JK, Liang MG. Self-limited neonatal periumbilical erythema. Pediatr Dermatol. 2017;34(6):730-731.
2. Juzot C, Aubert H, Bessis D, et al. The ‘Groupe de Recherche Clinique de Dermatologie Pédiatrique’. Transient abdominal telangiectasia of the newborn. Pediatr Dermatol. 2021;00:1–4.
3. Cutrone M, Van Gysel D. Transient abdominal telangiectasia of the newborn: Four new cases with abdominal distension. Pediatr Dermatol. 2023;1-3.
4. Bosma AL, Van der Zwaan D. Abdominale teleangiëctasieën bij een neonaat. Ned Tijdschr Geneeskd. 2022;166:D6960.
5. Leeuwen RL, De Vries L. Een neonaat met erytheem rond de navel. Ned Tijdschr Geneeskd. 2023;167:D7607
Correspondentieadres
Francine van Erp
E-mail: fvanerp@tergooi.nl