Roel Genders, Ineke Terra-Janse, Harm-Jan van der Hart, Annefloor van Enst, Maxime Verhoeven
Jaargang 2026
, volume 2
De kwaliteit van dermatologische zorg in Nederland is uitstekend en dat houden we graag zo. De NVDV zet zich al sinds haar oprichting in voor het bevorderen van de dermatologische kwaliteit; van richtlijnontwikkeling en nascholing tot visitatie en wetenschappelijk onderzoek. Deze inzet is jarenlang vanzelfsprekend onderdeel geweest van het dagelijks werk. Nu presenteert de NVDV haar eerste Kwaliteitsbeleidsplan 2025-2030, waarin ambities en structuur rondom kwaliteitsbevordering expliciet zijn vastgelegd.
Waarom een formeel kwaliteitsbeleid?
De aanleiding voor het kwaliteitsbeleidsplan is enerzijds de wens om het kwaliteitsdenken te formaliseren en beter zichtbaar te maken, zowel intern als extern. Anderzijds sluit het aan bij bredere ontwikkelingen in de zorg, waarbij steeds meer nadruk ligt op transparantie, toetsbaarheid en continue verbetering. Het kwaliteitsbeleidsplan biedt een kader voor bestaande en nieuwe kwaliteitsinitiatieven en maakt duidelijk waar de NVDV als vereniging voor staat als het gaat om professioneel handelen, patiëntveiligheid en vakinhoudelijke ontwikkeling.
Wat is kwaliteit van zorg?
Binnen de NVDV verstaan we onder kwaliteit van zorg: het leveren van dermatologische zorg die veilig, effectief, doelmatig en patiëntgericht is en die men voortdurend verbetert en evalueert. Kwaliteit betekent meer dan medische deskundigheid alleen – het gaat ook om de manier waarop zorg wordt georganiseerd en ervaren, naast de maatschappelijke verantwoordelijkheid die dermatologen als professionals dragen. Het kwaliteitsbeleidsplan onderschrijft verschillende thema’s die aansluiten bij Medisch Specialist 2035: toegankelijke zorg & schaarste, duurzame inzetbaarheid & werkplezier, kennis & vaardigheden, diversiteit & inclusiviteit, nieuwe technologieën, vergroening van de zorg, en preventie. Deze thema’s vormen randvoorwaarden die essentieel zijn voor hoogwaardige zorg.
De kwaliteitscyclus: vier kwadranten
De NVDV werkt met een kwaliteitscyclus bestaande uit vier kwadranten: 1) beschrijving van goede zorg, 2) implementeren en verbeteren, 3) meten en registreren, en 4) evalueren en agenderen, zie figuur 1. Het uitgangspunt is om binnen de vereniging deze kwaliteitscyclus sluitend te krijgen. In de hiernavolgende tekst beschrijven we per kwadrant in vogelvlucht wat de belangrijkste plannen zijn. Voor meer informatie en alle doelstellingen verwijzen wij u naar het Kwaliteitsbeleidsplan op de website van de NVDV.
Beschrijving van goede zorg
Anno 2025 beschikt de NVDV over ruim 35 richtlijnen (circa 700 modules), 15 leidraden en 30 standpunten. Deze hoeveelheid overstijgt de beschikbare capaciteit voor structureel onderhoud. Daarom streeft de vereniging naar een vermindering van 20% van het aantal modules binnen vijf jaar door scherpe prioritering en daadwerkelijk schrappen van niet-noodzakelijke documenten. Een nieuw triage-systeem moet ervoor zorgen dat alleen richtlijnen worden ontwikkeld die voldoen aan heldere criteria, zoals de aanwezigheid van een duidelijk knelpunt en praktische uitvoerbaarheid.
De NVDV zet daarnaast in op het adapteren van internationale richtlijnen van bijvoorbeeld NICE en het European Dermatology Forum. Door deze te voorzien van een Nederlands addendum kan efficiënter worden gewerkt en zijn actuele richtlijnen sneller beschikbaar. Recent zijn al met succes meerdere richtlijnen geadapteerd, waaronder die voor acne vulgaris en basaalcelcarcinoom.
Richtlijnen moeten niet alleen evidence-based zijn, maar ook uitvoerbaar in de dagelijkse praktijk. Daarom worden systematisch praktijkervaringen meegenomen en wordt gezorgd voor brede vertegenwoordiging van dermatologen uit verschillende settings. Ook bepaalt de NVDV voortaan kritischer bij welke multidisciplinaire trajecten van andere verenigingen zij participeert, met vooraf helder geformuleerde doelen en belangen.
Implementeren en verbeteren
Communicatie en nascholing spelen een centrale rol in de implementatie van kwaliteitsdocumenten. De komende jaren worden de nieuwsbrief en website doorontwikkeld tot dynamische platforms met meer visuele en interactieve elementen. Ook wordt onderzocht welke communicatievormen – zoals podcasts, infographics of webinars – aansluiten bij de wensen van de leden. Nascholing wordt structureel gekoppeld aan nieuwe kwaliteitsdocumenten, onder andere via de Dermatologendagen en de digitale leeromgeving (DLO). Recent herziene richtlijnen krijgen expliciet aandacht tijdens de Dermatologendagen, waarbij werkgroepleden de belangrijkste veranderingen toelichten. De NVDV onderzoekt daarnaast of accreditatie kan worden gekoppeld aan het raadplegen van kwaliteitsinformatie via DLO.
De NVDV beschikt over ruim 250 patiëntfolders, zowel aandoeningsgericht als medicatiegericht. Dit grote aantal maakt het niet realistisch om alle folders continu actueel te houden. Daarom werkt de vereniging aan duidelijke kaders voor prioritering en onderhoud, met een structureel onderhoudsplan per folder. Tegelijkertijd wordt ingezet op nieuwe samenwerkingsvormen: de NVDV sluit aan bij Thuisarts.nl en werkt nauw samen met organisaties als Soa Aids Nederland, het Nationaal Huidfonds en het RIVM. Het doel is één duidelijke vindplek voor betrouwbare patiëntinformatie te creëren. De NVDV heeft bewust gekozen om geen nieuwe keuzekaarten meer te ontwikkelen, omdat deze binnen de dermatologie beperkt bijdragen aan passende zorg en snel verouderen, met name bij snel veranderende behandelmogelijkheden.
Meten en registreren
De NVDV streeft naar een beheersbaar en efficiënt kwaliteitsregistratielandschap. Momenteel worden binnen de dermatologie verschillende kwaliteitsregistraties en indicatoren ingezet, deels verplicht vanuit de Inspectie Gezondheidszorg en Jeugd (IGJ) en vanuit Zorginstituut Nederland. Een belangrijk knelpunt is de registratielast: veel dermatologen ervaren de hoeveelheid uit te voeren registraties als belastend en tijdrovend. Bovendien ontbreekt vaak duidelijkheid over het doel van registraties en wat er met de gegevens gebeurt.
De NVDV gaat daarom alle huidige kwaliteitsregistraties en indicatoren inventariseren en evalueren op relevantie, waarbij daadwerkelijk schrappen een belangrijk uitgangspunt is. Ook worden gesprekken gevoerd met IGJ en Zorginstituut Nederland over niet-relevante en onnodige registraties. Daarnaast wordt de rol van artificial intelligence verkend als ondersteuning bij kwaliteitsregistraties, met aandacht voor het verminderen van registratielast en centralisering van gegevens.
Evalueren en agenderen
Kwaliteitsvisitaties vormen een belangrijk instrument voor borging en verbetering van zorgkwaliteit. Er zijn echter duidelijke verschillen tussen academische centra, perifere vakgroepen, zelfstandige behandelcentra en solopraktijken. Het hanteren van uniforme normen doet onvoldoende recht aan deze diversiteit. De NVDV herdefinieert daarom de kaders voor gedifferentieerde kwaliteitsvisitaties en splitst het normenrapport in een generiek deel met daarnaast setting-specifieke onderdelen.
Zorgevaluatie krijgt een prominentere rol in het kwaliteitsbeleid. De NVDV heeft tot op heden twee kennisagenda’s ontwikkeld met de belangrijkste zorgevaluatievragen. In 2022 werd ZonMw-financiering verkregen voor de UPDATE-trial, een studie naar de effectiviteit van UVB-lichttherapie bij atopisch eczeem. Deze trial heeft nuttige inzichten opgeleverd over de organisatie van zorgevaluatieonderzoek en resulteerde in een netwerk van samenwerkende centra. Een voorbeeld van gepast gebruik is het ‘Less is More’-project, gericht op het verminderen van onnodige screening en monitoring bij patiënten met inflammatoire dermatosen die systemische medicatie gebruiken. De NVDV voert een proactief beleid door actieve ondersteuning van kartrekkers, begeleiding van subsidieaanvragen en financiële ondersteuning via de Stichting Fonds Onderzoek Huidziekten, die zich voortaan uitsluitend richt op zorgevaluatieonderzoek binnen de kennisagenda.
Implementatie en monitoring
Het kwaliteitsbeleidsplan beschrijft niet alleen ambities, maar vertaalt deze naar concrete doelstellingen en acties per onderdeel. Monitoring en evaluatie zijn vaste onderdelen van deze cyclus. De NVDV werkt met een kwaliteitsagenda waarin alle lopende en geplande kwaliteitsactiviteiten staan. Deze agenda wordt opgesteld met de betrokken gremia en ondersteuning vanuit het bureau. Het bureau monitort de voortgang, schrijft jaarlijks een voortgangsrapportage en stemt de communicatie af omtrent doelen die zijn afgerond.
Conclusie
Met het Kwaliteitsbeleidsplan 2025-2030 formaliseert de NVDV haar jarenlange inzet voor de kwaliteit van de dermatologische zorg en geeft hierbij de richting aan voor de komende jaren. De focus ligt op prioritering, doelmatigheid, praktische toepasbaarheid en verminderde administratieve lasten, zonder afbreuk te doen aan de hoge kwaliteit van zorg. De kracht van dit beleid ligt in de deskundigheid en betrokkenheid van de leden. Door actief deel te nemen aan richtlijnontwikkeling, kwaliteitsprojecten en scholing, dragen zij dagelijks bij aan het verder versterken van de zorg en het vertrouwen van patiënten in de beroepsgroep.
Het volledige Kwaliteitsbeleidsplan 2025-2030 is beschikbaar via de website van de NVDV; https://www.nvdv.nl/professionals/kwaliteit/kwaliteitsbeleid
Correspondentieadres
Maxime Verhoeven
E-mail: m.verhoeven@nvdv.nl